همه چیز درباره گوگل
احتمالا قبلا هم شنیده اید که گوگل عدد بسیار بزرگی است که از گذاشتن 100 تا صفر جلوی عدد یک بدست می آید. این عدد نخستین بار توسط میلیتون سیروتا (Milton Sirotta) خواهرزاده ادوارد کسنر (Edward Kasner) ریاضیدان نامدار آمریکایی، ابداع شد و برای نحستین بار در کتاب "ریاضیات و تخیل بشری" Mathematics And the Imagination نوشته مشترک ادوارد کسنر و جیمز نیومن (James Newman) معرفی گردید.
دلیل گذاشتن نام این عدد غول آسا بر روی این شرکت، به شعار تبلیغاتی رهبران Google باز می گردد که معتقدند سرانجام روزی موتور جستجوگر منحصر به فرد Google قادر به پردازش یک گوگل (و در آینده گوگل ها) اطلاعات خواهد بود.
البته نباید از خاطر برد که ریشه تمامی موفقیت ها و پیروزی های این شرکت، به موتور جستجوگر خارق العاده و منحصر به فرد آن باز می گردد که در کنار زایش شبکه اینترنت به دستان توانای کارشناسانی چون تیم برنرلی (Tim Berner Lee) به سال 1990 ، تشکیل کنسرسیوم جهانی وب (W3C) به سال 1994 و زایش نخستین و اصلی ترین نرم افزار سرور وب به نام Apache در سال 1995، در شمار سونامی های عظیم تاریخ اینترنت است و تاثیرات شگفت انگیز آن، در رشد و گسترش شبکه جهانی، مطلقا غیر قابل انکار است.
موتور جستجوی گوگل دارای دو ویژگی عمده و مهم است که موجب افزایش دقت تطابق یافته شده در آن، با موضوع جستجوی کاربر می گردد:
نخستین ویژگی اش این است که در هنگام جستجو به دنبال خواسته کاربر، ساختار نتیجه یافته شده را تحلیل کرده و از میزان پیوندهای داده شده از سراسر وب بدان صفحه آمارگیری می نماید و بر مبنای بیشترین نتایج آمارها، پرطرفدارترین و کاربرپسندترین نتایج را به کاربر ارائه می دهد. این شیوه فهرست نویسی نتایج Page Rank نام دارد.
ویژگی دوم موتور جستجوگر گوگل (که بر مبنای ویژگی نخست سازمان یافته است) جستجو در ساختار نتایج یافته شده، به دنبال پیوندهایی به نتایج بیشتر است، که در کنار سیستم آمارگیری توانمند Page Rank ، موجب تمایز آشکار کیفیت کاری و بازده جستجوی Google در مقایسه با موتورهای جستجوی دیگر شده است.
Page Rank : رتبه بندی نتایج در وب
گراف (نمودار) پیوندها و ارجاع در وب، یکی از عوامل و مولفه های بسیار مهم در جستجو در وب است که تا پیش از به کارگیری آن، به عنوان فاکتور تعیین کننده در موتور جستجوگر Google ، از دید صاحبان و نویسندگان دیگر موتورهای جستجو پنهان مانده بود.
ما نقشه هایی از ساختار وب تهیه کرده ایم که نشان دهنده مبدا، مسیر و مقصد 518 میلیون دست از این پیوندهاست. نقشه هایی که نمونه های بسیار خوب و گویایی از ساختار کامل این پیوندهاست(پیوندهایی که البته هنوز و به طور کامل توسط Google پوشش داده نشده اند و می توان گفت که تحقق چنین آرزوی زیبایی، به معنای رسیدن این شرکت به معنای واقعی نام خود نیز هست.
این نقشه ها موجب تسریع در روند آمارگیری سیستم، Page Rank و نیز انطباق بیشتر نتایج یافته شده با خواسته کاربر می شود، و در همین راستا Page Rank را به یک راه عالی برای جستجو در اعماق اینترنت بدل می سازد. در حوزه جستجوهای ساده مبتنی بر متن نیز، عملکرد درخشان Page Rank را در یافتن نتایج منطبق و دقیق نمی توان از نظر دور داشت(نمونه آماری میزان انطباق نتایج یافته شده را می توانید در Google.Standford.edu بیابید). در زمینه جستجوهای پیشرفته مبتنی بر متن و جز آن نیز ، نقش یاری رساننده Page Rank عالی و چشم گیر است.
شیوه محاسبه و آمارگیری در Page Rank
آناتومی آکادمیک و علمی پیونددهی و ارتباط فرامتنی بین صفحات وب، به تدریج به شکل شگفت انگیز و گسترده ای در محیط شبکه جهانی معمول شده است. در حقیقت این آناتومی تخصصی و ریاضی که در ابتدا و با تکیه بر نظریه گراف ها در ریاضیات ناپیوسته (گسسته) و متناهی و به منظور توسعه جهان گستر ابداع گردید، از سطح تزهای دانشگاهی کارشناسان کنونی، به سطح گسترده و عملی نشانی ها در وب کشیده شد.
یکی از آشکارترین نمودهای (البته در سطح بسیار ساده ) این ارتباطات فرامتنی را، می توان در وبلاگ های خودمان دید که گاه بیش از یکصد پیوند به وبلاگ و وب سایت های دیگر(و البته صفحاتی در خود وبلاگ) را می توان در آنها یافت.
(تاکید می کنیم که چنین شیوه پیونددهی، یکی از ساده ترین و بدیهی ترین شیوه های پیونددهی فرامتنی در وب است و برخلاف پندار نادرست عمومی در رابط با این مقوله، ارتباطات فرامتنی از ساختاری بسیار پیچیده و در هم تنیده بهره می برند، درست همانند یک گراف بسیار پیچیده که مدل ساده آن را می توان نوشت و به سادگی تحلیل کرد.
این گسترش کاربردی، موجب ایجاد توانایی آنالیز، آمارگیری و ارزش گذاری صفحات و نشانی ها در وب شده است.
Page Rank این توانایی را با عدم محاسبه پیوندهای یکسان در صفحات متمایز و نیز هم سطح سازی و ارزش گذاری پیوندهای چندگانه در صفحات یکتا افزایش داده و به خدمت گرفته است. کد سیستم آمارگیری Page Rank به این شیوه نگارش یافته و تعریف شده است. توضیح : ما فرض کردیم شماری از کانال های ارتباطی به صفحه A از طریق صفحات T1 تا Tn برقرار شده است (به عنوان نمونه در قالب پیونددهی فرامتنی). پارامتر d را نیز به عنوان فاکتور استهلاک در آمارگیری در نظر گرفتیم و مقادیر حوزه تعریف(دامنه) ماشین تابع آن را بین صفر و یک تعریف کردیم. ما معمولا مقدار ورودی این تابع را روی 0.85 قرار می دهیم. همچنین تابع C(A) را به عنوان ماشین نمایشگر تعداد پیوندهای این صفحه ، به دیگر صفحات تعریف کردیم و بر اساس داده های بالا، کد Page Rank را برای صفحه A به شرح زیر نوشتیم:
(PR(A)=(1-d)+d(PR(T1)/C(T1)+…+PR(Tn)/C(Tn
توجه کنید که کد Page Rank در تمامی صفحات وب، به یک شکل عمل می کند و محاسبات آن در انواع گوناگون صفحات وب تغییر نمی کند، چرا که متنی بر فرمول های ثابت احتمال و آمار دانشگاهی نوشته شده است.
Page Rank صفحه A یا (PR(A می تواند با استفاده از یک الگوریتم روتین و تکرار شونده نیز محاسبه شود و در این حالت هم با مدل اصلی ارتباط دهی درایه ها(صفحات) در ماتریس کلی وب مطابقت دارد.
همچنین محاسبه Page Rank 26 میلیون صفحه وب با استفاده از متن کد گسترش یافته این سیستم (که مشروح آن را می توانید در دیگر مقالات دپارتمان ریاضیات و علوم کامپیوتر دانشگاه استندفورد بیایید)، در تنها چند ساعت و با استفاده از یک کامپیوتر WorkStation متوسط امکان پذیر است و لذا برخلاف موتورهای جستجوی دیگر (که برای یافتن و نمایه گذاری نتایج، از ده ها ابر کامپیوتر نیرومند و آن هم در ساعات کاری طولانی و ممتد کار می کشند، به ویژه MSN ).
فرایند جستجو و نمایه گذاری نتایج در موتور جستجوگر Google چندان هم سنگین، وقت گیر و هزینه بر نیست (در زمینه آناتومی کاری سیستم Page Rank، جزئیات بسیار پیچیده تر و مفصل تری وجود دارد که از مجال این مقاله خارج است).
شیوه جستجو در Google
جستجوی ساده و پایه ای(Basic Search):
جستجو در اعماق اینترنت به یاری Google بسیار ساده است. کافی است بهترین کلید واژه (یا ترکیبی از کلید واژگان) را که معرف موضوع جستجو است، در جعبه جستجوی Google تایپ کنید و سپس کلید Enter را فشار دهید یا روی دکمه Google Search کلیک کنید. در ادامه ، به شماری از اساسی ترین نکات در جستجو با گوگل توجه نمایید:
- گوگل به شیوه تایپ کاراکترها حساسیت ندارد:
قابل ذکر است که موتور جستجوگر گوگل به شیوه تایپ کاراکترها (Case Sensitiving) حساس نیست و برایش فرقی نمی کند که شما موضوع جستجو را چگونه تایپ کنید(با حروف کوچک، بزرگ و یا ترکیبی از هر دو). به عنوان نمونه، اگر به دنبال منابعی درباره خلیج فارس می گردید، برای موتور جستجوی گوگل فرقی نمی کند که موضوع جستجو را به صورت PERSIAN GULF بنویسید و یا به persian gulf و یا اصلا به شکل pErsiaN GuLF .
در حقیقت به هر شکلی که این ترکیب کلید واژگان را بنویسید، Google نتایج واحدی را می یابد و نمایش می دهد.
یافتن نتایج با لحاظ کردن واژه / واژگان خاص
ممکن است بخواهید نتایج یافته شده، حاوی دو یا چند کلید واژه گوناگون باشد که لزومی به وجود ترتیب بین آنها نباشد. مثلا بخواهید درباره سفر جستجو کنید و در حاشیه این جستجو مایل باشید تا مطالبی نیز در مورد جزیره کیش بدانید(توجه کنید که در این صورت، نتایج یافته شده لزوما ربطی به سفر به کیش نخواهند داشت و آنچه در فهرست نتایج نمایش داده می شود، در وهله نخست درباره سفر است و در حاشیه مطالبی نیز در مورد کیش در خود خواهد داشت). برای این کار کافی است تا بین واژه ها از علامت + استفاده کنید. در مثال بالا، در جعبه جستجو می توانید بنویسید: Vacation + Kish
نکته: فراموش نکنید که پیش از علامت + یک کاراکتر فاصله بگذارید.
حتما این کار ار انجام دهید.
یافتن نتایج با لحاظ نکردن واژه / واژگان خاص
شاید بخواهید نتایج یافته شده فاقد یک یا چند کلید واژه خاص باشند. برای این منظور کافی است پیش از چنین واژگانی ، یک علامت منفی بگذارید. مثلا شاید بخواهید Google نتایجی درباره خلیج فارس به شما نشان دهد، اما در این نتایج چیزی درباره نام مجهول و تقلبی خلیج عربی وجود نداشته باشد.
برای این کار کافی است بنویسید: Persian Gulf – Arabian Gulf
نکته: فراموش نکنید که پیش از علامت – یک کارکتر فاصله بگذارید(حتما این کار را انجام دهید).
آشنایی با دیگر ابزارهای جستجوی گوگل
در زیر به قسمتهایی از خدمات عمومی گوگل می پردازیم که همگی آنها در نشانی www.Google.com در دسترس عموم می باشند.
گوگل به زبان شما (Google in your Language)
یکی از نخستین پروژه های جاه طلبانه Google که موتور جستجوی خارق العاده این شرکت را بیش از هر زمانی به کابوس شبانه روزی رقبایش تبدیل کرد، همین پروژه بود. پروژه ای که نتیجه اش این شد که اکنون می توانید به بیش از صد زبان جهان ( و از جمله زبان فارسی)، به جستجو در اینترنت بپردازید.
در مورد Google Persian هم به ذکر نشانی اکتفا می کنم:
http://www.google.com/intl/fa
این آدرس را در نوار آدرس مرورگر(Address Bar) خود بنویسید، و کلید اینتر را فشار داده تا به صفحه جستجوی فارسی گوگل را یابید.
ماشین حساب گوگل
از موتور جستجوی گوگل به سادگی می توانید به عنوان یک ماشین حساب مجهز و همه فن حریف استفاده کنید. کافی است عبارت محاسباتی مورد نظر خود را در جعبه جستجوی گوگل بنویسید و کلید Enter را فشار دهید یا روی دکمه Google Search کلیک کنید.
نکته: اطلاعات بیشتر و کاملتر را می توانید در راهنمای منتشر شده از سوی Google برای استفاده از ماشین حساب سایت ، در نشانی زیر مطالعه فرمایید:
http://www.google.com/intl/en/help/calculator.html
واژه نامه گوگل
شاید بخواهید معنای دقیق یک واژه را بدانید. اینجاست که Google به یاری شما می آید و به شما امکان می دهد تا با نوشتن فرمول define پیش از واژه مورد نظر، به تعریف آن واژه دست یابید. به عنوان یک نمونه فرض کنید می خواهیم تعریف واژه NEWS را فرا بگیریم.
برای انجام این کار، فقط کافی است در جعبه جستجوی گوگل ، فرمول define NEWS را بنویسیم و بر روی دکمه Google Search کلیک کنیم.
بدین ترتیب در کمتر از چند ثانیه بعد، می توانید نتیجه جستجوی خود را بخوانید، این که واژه NEWS از کنار هم گذاشتن سرنام واژه های West،East،North و South تشکیل شده ، و مجازا به معنای رویدادهای چهار گوشه جهان است.
سرویس جستجوی کالا در گوگل (Froogle)
این سرویس این امکان را به شما می دهد تا جهت خرید محصول مورد نظر در اینترنت، به جستجوی آن در گوگل بپردازید. فراموش نکنید که نتایج یافته شده تنها به بازرگانان و شرکت های بازرگانی مشترک سرویس Froggle تعلق دارند.
برای استفاده از سرویس Froogle گوگل کافی است از نشانی زیر دیدن کنید:
http://froogle.google.com
جستجوی تجاری در مناطق (Google Local Search)
این سرویس بسیار مفید به شما امکان می دهد تا فروشگاه ها یا شرکت های بازرگانی عرضه کننده کالا با خدمت مورد نظر خود را، تنها در منطقه مورد نظر بیابید. این یعنی آنکه اگر شما ساکن شهر X هستند و می خواهید تنها و تنها فروشگاه های عرضه کننده کالا یا سرویس Y را بیابید ، کافی است از این ابزار با استفاده از فرمول زیر استفاده کنید:
[Service/Product [City Name
مثلا در رابطه با فروشندگان گل شقایق در شهر لندن، عبارت جستجو می توانید شبیه این عبارت باشد: Corn-Rose London
برای استفاده از سرویس Local Search گوگل کافی است از نشانی زیر دیدن کنید:
http://Local.google.com
جستجو در اخبار (Google News Search)
شاید گاهی برایتان پیش آمده باشد که در فهرست نتایج جستجو، با نتایجی که با واژه News و یا علامتی مشابه آنچه در این بخش می بینید، نشانه گذاری شده باشند. این نتایج ، پیوندهایی به اخبار منتشر شده در سایت های خبری اینترنت است که در اختیار شما گذاشته شده اند. این پیوندها گاه به مجموعه ای از اخبار منتشر شده که توسط Google گلچین شده اند، مرتبط می شوند.
برای استفاده از سرویس Google News کافی است از نشانی زیر دیدن کنید:
http:// google.com/nwshp
کتابچه تلفن (Google Phone Book)
دیگر ویژگی مفید گوگل، امکان یافتن شماره تلفن و نشانی افراد حقیقی، شرکت ها، نهادها و سازمان های واقع در ایالات متحده آمریکا می باشد. از جهاتی این امکان بسیار مفیدی است و استفاده از آن برای اشخاصی که به چنین اطلاعاتی نیاز دارند، بسیار پرفایده است و در زمان و وقت صرفه جویی می کند.
برای استفاده از این ویژگی، کافی است در جعبه جستجوی Google ، یکی از فرمول های زیر را مورد استفاده قرار دهید:
First name (or first initial), last name, city (stat is optional)
First name (or first initial), last name, stat
First name (or first initial), last name, area code
First name (or first initial), last name, zip code
Phone number, including area code
Last name, city, stat
Last name, zip code
مقابله گر املایی واژگان جستجو (Spell Checker)
شاید دقیقا از دسترسی املای واژه یا واژگانی که در جعبه جستجوی گوگل نوشته اید، اطلاع نداشته باشید. نگران نباشید، با خیال آسوده املایی را که واژه یا واژگان مورد نظر خود را در ذهن دارید بنویسید، و جستجو را آغاز کنید. اگر املای مورد نظر شما درست نباشد، در ابتدای صفحه نمایش نتایج در گوگل، همواره با پیامی تحت عنوان Did you mean: (more common spelling)? برخورد می کنید که از ما می پرسد آیا منظورتان از واژه یا واژگانی که نوشته اید، لغت نوشته شده جلوی عبارت Did you mean نیست؟
مثلا فرض کنید در جعبه جستجو بنویسید Marilin Monro .
در این حال و در ابتدای صفحه نمایش نتایج، این عبارت ظاهر می شود:
?Did you mean Marilyn Monroe
حال در این وضعیت اگر بخواهید از صفحه مربوط به نتایج مربوط به نام نادرست Marilin Monro ، به صفحه مربوط به نتایج نام درست Marilyn Monroe بروید، کافی است روی این عبارت کلیک کنید.
نقشه خیابان های درون شهری (Street Maps)
گوگل این امکان مفید را نیز در اختیار شما می گذارد تا نقشه خیابان های شهر مورد نظر خود را ببینید!
این کار بویژه برای یافتن کروکی منازل، فروشگاه ها و شرکت های تجاری بسیار مفید است. اما در اینجا ذکر یک نکته بسیار مهم است و آن اینکه همانند شماری دیگر از امکانات و خدمات Google ، این سرویس نیز فعلا تنها برای ایالات متحده امریکا آماده است و قطعا در آینده نزدیک ، مانند بسیاری دیگر از امکانات توسعه یافته گوگل، گسترش خواهد یافت.
به هر حال اگر می خواهید از این سرویس استفاده کنید، کافی است نشانی مورد نظر خود را در جعبه جستجوی گوگل به قرار زیر تایپ کنید: ایالت+ شهر + خیابان اصلی+ خیابان فرعی+ شماره پلاک.
مثلا اگر می خواهید کروکی آپارتمان شماره 165 واقع در خیابان دانشگاه در شهر پالو آلتو از ایالت کالیفرنیا را ببینید، می توانید فرمول زیر را بنویسید:
165 University Ave Palo Alto CA
جستجو در سایت تعیین شده (Search In Site)
فرض کنید بخواهید اطلاعات مورد نیاز خود را تنها از یک سایت به خصوص بدست آورید. یعنی اینکه بخواهید گوگل را موظف کنید تا اطلاعات مورد نیاز شما را ، تنها از سایت خاص بیرون بکشد. همانگونه که در بخش (شیوه جستجو در Google) گفته شد، یک راه تقریبی برای رسیدن به چنین مقصودی، می تواند استفاده از دکمه I'm feeling Lucky باشد.
اما راه بهتری هم وجود دارد: به هنگام جستجو، در جعبه جستجو از فرمول زیر استفاده کنید:
Search term + site: sample domain.com
در فرمول بالا مقصود از Search term موضوع جستجو می باشد و مقصود از sample domain نشانی سایت مورد نظر شماست.
به عنوان مثال : برای آگاهی از شرایط پذیرش دانشگاه استنفورد، از فرمول زیر استفاده کنید:
Admission site: www.stanford.edu
سرویس ترجمه متون کاربر
یکی دیگر از مفیدترین امکانات و توانایی های Google ، امکان ترجمه متون مورد نظر کاربر است که به کاربران امکان می دهد تا ترجمه متون مورد نظر خود را به زبانی که تعیین می کنند، دریافت نمایند.
برای استفاده از این سرویس، می توانید از نشانی http://translate.google.com دیدن فرمائید.
1. همچنین اگر می خواهید متنی از پیش آماده را به وسیله Google ترجمه کنید، کافی است آن را کپی کرده و در فیلد Translate Text در قاب Translate قرار دهید و ضمن انتخاب زبان های مبدا و مقصد از منوی کشویی form واقع در پایین این فیلد (با منوی کشویی form در پایین فیلد Translate a web page اشتباه نشود)، دکمه Translate را کلیک کنید.
2. اگر متن مورد نظر شما در یک نشانی وب قرار دارد، کافی است نشانی مورد نظر را در فیلد Translate a web page بنویسید.
مراحل ترجمه بدین وسیله، همانند مراحل ترجمه به وسیله ابزار Translate Text است.
یافتن پیونددهندگان به سایت مورد نظر
یکی دیگر از ابزارهای بسیار مفید گوگل، امکان یافتن وب سایت ها و وبلاگ ها و نیز FTP سایت هایی است که نشانی مورد نظر شما را در قالب یک پیوند (Link) به کاربران سایت خود معرفی کرده اند. این ابزار بسیار مفیدی برای آگاهی یافتن از نشانی های استفاده کننده از مطالب سایت مورد نظر شما، و نیز علاقه مندان به نشانی موضوع جستجوی شماست. همچنین می توانید از میزان محبوبیت سایت مورد نظر خود را در اینترنت نیز آگاه شوید.
برای این منظور کافی است در جعبه جستجوی Google ، از فرمول Link:SiteURL استفاده کنید.
به عنوان نمونه، برای یافتن نشانی های پیوند دهنده به سایت گوگل، می توانید از فرمول Link:www.google.com استفاده کنید.
آگاهی از زمان و مکان نمایش فیلم های سینمایی
آگاهی از زمان و مکان نمایش فیلم های سینمایی اکران شده در سراسر جهان و البته در کنار آن، مطالعه گزارش های گوناگون از این فیلم ها، آرزوی هر علاقمند و به خصوص، دست اندرکاران، تهیه کنندگان و همچنین منتقدین عالم سینماست.
Google در رقابت با سرویس خدمات سینمایی Yahoo این امکان مفید را نیز به شما هدیه می دهد. شیوه استفاده از این امکان مفید و زیبا، مطابق فرمول زیر است:
[Movie [movie name
مثلا، برای یافتن اطلاعاتی درباره زمان و مکان نمایش فیلم سینمایی مورد نظر خود، و مطالعه شرحی بر فیلم کافی است در Search Box گوگل بنویسید movie: و در برابر آن نام فیلم مورد نظر خود را بنویسید.
منبع مطلب: ماهنامه دانش و کامپیوتر