مدیر مؤسسه غیرانتفاعی ثبت دامنهها و نشانیهای اینترنتی، آیكن، از توان بالقوه شبكه اینترنت برای تغییر اوضاع اقتصادی، سیاسی و اجتماعی جهان میگوید.
پل تومی: من با وجود ركود اقتصادی بسیار خوشبینم. هرچند جزرومدی از تغییر در این ركود جهانشمول پیداست؛ اما آنها كه از بحران اقتصادی و مشكلات مالی میگویند، باید چشم باز كنند تا ببینند شبكه جهانی اینترنت چگونه با شتاب، تمام معادلات فعلی دنیای ما را تغییر میدهد.
ما در آستانه دگرگونی عظیمی هستیم كه هم جهان در حال توسعه و هم كشورهای توسعه یافته را در برخواهد گرفت.
توسعه پرشتاب اینترنت همراه (با استفاده از گوشیهای همراه) میرود كه میلیاردها انسان، ابزار و دستگاه را در سراسر جهان با یكدیگر مرتبط كند تا بهرهوری بیشتر صنایع و خرید و فروش آسان را جایگزین ركود اقتصادی فعلی جهان كند.
صاحبان گرانترین آپارتمانهای منهتن (ایالات متحده)، مغازهداران حیدرآباد (هندوستان)، راهنماهای تور، دانشآموزان كشورهای در حال توسعه، هنرمندان جهان سوم، همه و همه یك وجه اشتراك دارند و آن، تلفنهای همراهشان است. این قدرت انحصاری فردی، مخصوصا در دنیای در حال توسعه، روابط اقتصادی، اجتماعی و سیاسی را تغییر داده است.
در زمان بحرانهای مالی، وقتی همه از شفافیت و مدیریت خوب حرف میزنند، بازخوردهای اقتصادی اینترنت میتواند ما را به اطلاعات دقیق مورد نظرمان برساند، خطمشیها را تغییر دهد و ما را وادار به اتخاذ تصمیمهای تازهای بكند. البته باید در برابر فشارهایی كه میتواند به از هم پاشیدن این شبكه منجر شوند، هم هوشیار باشیم.
از همان ابتدای دهه 90، زمانی كه اینترنت در اختیار طبقه متوسط جامعه قرار گرفت، توانست در مدت زمانی كوتاه نقش تعیینكنندهاش را در تجارت جهانی، ارتباطات، تفریحات، آموزش و خدماترسانی به وضوح نشان دهد.
این تازه ابتدای راه بود
مشخص است كه موج بعدی رشد و نوآوری اینترنت از كجا آغاز خواهد شد، از جهان در حال توسعه و مطمئنا متكی به كامپیوترهای شخصی نخواهد بود.
در حال حاضر در سراسر جهان، شاهد رشد بیسابقه اینترنت هستیم كه با گسترش ارتباطات سیار، رابطهای تنگاتنگ دارد. 10 سال پیش، تنها یكصد میلیون نفر در سراسر جهان از اینترنت استفاده میكردند، اما امروز 1.4 میلیارد نفر به شبكه دسترسی دارند و پیشبینی میشود تا پایان سال 2012 / 1391، شمار دارندگان تلفن همراه به 5 میلیارد نفر برسد كه بسیاری از این تلفنها قابلیت اتصال به اینترنت را خواهند داشت.
نتیجه منطقی این رشد و هماهنگی، حجم عظیمی از تبادل افكار و آراء در سراسر جهان، خصوصا كشورهای در حال توسعه خواهد بود. تنها در هندوستان بیش از 9 میلیون تلفن همراه در ماه خریداری میشود.
توسعه شبكههای تلفن همراه در كنار استفاده از تلفنهای هوشمند بهروز و سایر ابزارهای مرتبط با اینترنت، باعث جهش اقتصادی كشورهای در حال توسعه، عبور آنها از مرزهای تجارت سنتی و پشت سر گذاشتن موانع ورودشان به تجارت جهانی میشود.
معرفی نسل جدیدی از سیستمعاملهای تلفنهای همراه مانند آندروئید گوگل و آیفون نیز تحول بزرگی را در گسترش بازخوردهای اجتماعی، تجاری و سیاسی آنچه اینترنت بستر اولیهاش را فراهم كرده، ایجاد نموده است. این بازخوردها میتواند روند جمعآوری اطلاعات، تحلیل آنها و تصمیمگیری نهایی را در شركتها و حتی دولتها عوض كند. در دنیایی كه حقیقتا شبكهای شده، تصمیمات بر پایه اطلاعات بهروزی اتخاذ خواهد شد كه حاصل بازخوردهای شبكه هستند.
یكی از مهمترین این اثرات در اقتصاد، تأثیر آن در زنجیره تأمین و پایین آمدن موجودی كالاهای انبار است. بخشهای تولید و خردهفروشی نیز از اطلاعات شفاف حاصل از تجارت جهانی سود خواهند برد. بنابراین هر قدر شبكه گستردهتر شود، قیمتها پایینتر خواهند آمد و رشد اقتصادی بیشتری خواهیم داشت.
البته در بخش خدمات حرفهای، بهداشت و سلامت و خدمات دولتی شاهد این شتاب نخواهیم نبود. اطلاعات موجود در این شبكهها در دسترس همگان نیست و در نتیجه اینجا سود حاصل از رشد شبكه اطلاعاتی حرف اول را میزند.
مشكلات حاصل از گسترش شبكه
نفوذ سریع اینترنت در جهان، مفهومی ضمنی است؛ به این معنی كه اگر صنعت با همین سرعت حركت كند، تا دو یا سه سال آینده، 1.5 میلیارد كاربرد جدید اینترنت خواهیم داشت، یعنی تعداد كاربران ظرف این چند سال، دو برابر خواهد شد. از طرف دیگر این شبكه فقط مختص انسانها نخواهد بود و ارتباط دستگاه با دستگاه را هم شامل خواهد شد.
معرفی پروتكل اینترنت (فراهمآورنده اطلاعات) نسخه 6 به معنی افزایش تعداد نشانیهای موجود در شبكه از 4.2 میلیارد به 340 میلیارد میلیارد میلیارد نشانی خواهد بود. همراه با توسعه گسترده ارتباطات بیسیم، این به معنی ارتباط اینترنتی تمام اجزای جهان با یكدیگر است.
تولیدكنندگان خودرو و سازندگان هواپیماها، خود را برای ایجاد این ارتباطات آماده میكنند. این ارتباطات علاوه بر شبكههای عمومی شامل شبكههای اختصاصی مانند فركانسهای خاص رادیویی نیز خواهد بود.
اما این را نباید فراموش كرد كه توسعه سریع اینترنت، تهدیدی بالقوه برای تكهتكه شدن آن نیز به شمار میآید. به عنوان مثال وجود شبكهای از گروههای سیاسی با آرای متفاوت میتواند به این ترس دامن بزند. یا نمونه دیگر آن، تكهتكه شدن شبكه به واسطه استفاده كاربران از زبانهای مختلف است.
ارتباط میان كاربران اینترنتی به واسطه 1.3 میلیارد كامپیوتر شخصی كه بیشتر ساكن كشورهای توسعهیافته هستند، با میلیاردها كاربر اینترنت همراه در كشورهای توسعهیافته و كمتر توسعهیافته هم خالی از اشكال نیست. تنها امكان حضور برابر در شبكه و استفاده یكسان از امكانات آن، میتواند شرایط عادلانهای را برای همه كاربران آن در اقصی نقاط جهان فراهم كند.
*مدیر مؤسسه غیرانتفاعی ثبت دامنهها و نشانیهای اینترنتی، آیكن
بیبیسی، 26 می- ترجمه: محبوبه عمیدی